Thuốc khi được đưa vào cơ thể với mục đích để trị bệnh. Trong quá trình đó, thuốc sẽ phải đi tới các cơ quan của cơ thể để phát huy tác dụng. Ngoại trừ đường tiêm tĩnh mạch, trong quá trình hấp thu vào vòng tuần hoàn, một phần thuốc sẽ bị phá huỷ do các enzym của đường tiêu hóa, của tế bào ruột và đặc biệt là ở gan, nơi có ái lực với nhiều thuốc. Phần thuốc bị phá huỷ trước khi vào vòng tuần hoàn được gọi là "first pass metabolism" (chuyển hóa do hấp thu hay chuyển hóa qua gan lần thứ nhất vì thường là uống thuốc). Phần vào được tuần hoàn mới phát huy tác dụng dược lý, được gọi là sinh khả dụng (bioavailability) của thuốc.
Vì vậy, đối với một số thuốc để hạn chế bị phá huỷ trước khi vào vòng tuần hoàn nhằm nâng cao sinh khả dụng của thuốc và làm giảm độc tính ở gan, trong nghiên cứu bào chế, người ta thường sử dụng phương pháp kháng lại thủy phân hoặc chuyển hóa như sau:
+ Hiệu ứng cản trở không gian (Steric shield):
+ Hiệu ứng điện tử: Nhóm đẳng cấu điện tử (Bioisoteric effect):
+ Kết hợp cả yếu tố cản trở không gian và hiệu ứng điện tử (stereoelectronic effect)
+ Khóa chuyển hóa
+ Bỏ các nhóm nhạy cảm với chuyển hóa:
Các phản ứng chuyển hóa thông thường:
* -CH3 → -COOH (→ nhanh bị đào thải)
* Hydroxyl hóa ở C trên nhân thơm (→ nhanh bị đào thải)
* Oxi hóa S, N
* O-, S-dealkyl hóa
* Khử loại amin (deamin hóa)
Ví dụ:
+ Chuyển nhóm (thay đổi nhóm chức):
DS Nguyễn Doãn Anh
